ข่าวสาร

เชื้อรากับหน้าฝน

หน้าฝนมาพร้อมความชื้นแฉะ ทำให้หลายคนกังวลเรื่องเชื้อรา กลัวว่าราที่ขึ้นตามเสื้อผ้า หรือกระเป๋ารองเท้าที่เป็นหนัง จะเข้าไปโตในร่างกายของเรา วันนี้เราจะมาทำความเข้าใจเรื่องเชื้อรากัน
 
 
เชื้อราที่ขึ้นทั่ว ๆ ไปในสิ่งแวดล้อมนั้นมีมากมาย มีชนิดที่มีผลกับมนุษย์ และที่ไม่มีผลกับมนุษย์ มีทั้งราที่ดีและราที่เป็นโทษ ราที่ดีมีประโยชน์มากมาย ช่วยย่อยสลายซากพืชซากสัตว์ต่าง ๆ คืนความสมดุลให้แก่โลกของเรา 
ราบางชนิด เช่น  Basidiomycota จะให้ผลเป็น เห็ด ซึ่งเป็นอาหารที่แสนจะอร่อย ให้พลังงานต่ำ กากใยมาก และช่วยลดน้ำหนักอีกต่างหาก ราบางชนิดก็นำมาทำขนมปังให้นุ่มขึ้นฟู
 
 
รา ที่ให้โทษกับมนุษย์ แบ่งเป็น2กลุ่ม กลุ่มแรกคือราในตระกูลที่สามารถเจริญเติบโตในสิ่งแวดล้อม แต่ทำให้เกิดภูมิแพ้ในคน (เฉพาะคนที่แพ้สปอร์ของเชื้อราเท่านั้น) ส่วนกลุ่มที่สองเป็นเชื้อราก่อโรค ซึ่งสามารถเจริญเติบโตได้ในเซลล์ของมนุษย์โดยตรง
 
 
ราในตระกูลแรกที่สามารถเจริญเติบโตในสิ่งแวดล้อม และไม่เจริญเติบโตในเซลล์ของมนุษย์ ราชนิดนี้จะอยู่ในสิ่งแวดล้อม จะมีชิ้นส่วนที่เรียกว่า สปอร์ ซึ่งกระจายอยู่ในอากาศ พบได้ทั่วไปทั้งในบ้านและนอกบ้าน รวมถึงที่ทำงาน ทำให้คนที่ไวต่อสปอร์เกิดอาการภูมิแพ้ อาการแสดง ได้แก่ หอบหืด น้ำมูกไหล ไอ จาม คันตา ตาแดง น้ำตาไหลได้
 
วิธีที่จะกำจัดเชื้อรานี้ไปจากบริเวณที่อยู่อาศัยและที่ทำงาน คือ พยายามอย่าให้เกิดความชื้นหรือมีบริเวณอับทึบเกิดขึ้น ถ้าพบว่ามีเชื้อราเกิดขึ้นควรกำจัดได้โดยใช้น้ำยาฆ่าเชื้อราซึ่งมีจำหน่ายในท้องตลาดอยู่หลายชนิด ชนิดที่หาซื้อง่ายและราคาไม่แพง คือ น้ำยาดับกลิ่นไลโซล หรือน้ำยาฟอกผ้าขาว เช่น คลอร็อกซ์ เป็นต้น
 
 
ราในกลุ่มที่สองเป็นเชื้อราที่ก่อโรคโดยตรงกับเนื้อเยื่อของมนุษย์ เพราะรากลุ่มนี้จะสามารถเจริญเติบโตได้ในเซลล์ของมนุษย์ เช่น หากเกิดบริเวณผิวหนัง จะทำให้เกิดโรค กลาก, เกลื้อน ถ้าเกิดที่บริเวณเล็บ จะทำให้เกิดกลากที่เล็บ ซึ่งสังเกตได้จากเล็บหนาขึ้น หากเกิดที่ผม ก็จะทำให้เกิดอาการผมร่วง ผมหัก เป็นต้น  ซึ่งแม้จะไม่รักษาก็ไม่ได้ทำอันตรายถึงตาย เพียงแค่ก่อความรำคาญ คัน และก็แลดูไม่สวยงามเท่านั้น ตัวเชื้อกลากมาจากสิ่งแวดล้อมโดยการสัมผัส เช่น สัตว์เลี้ยง ดิน เป็นต้น ราพวกนี้รักษาไม่ยาก ส่วนตัวเกลื้อนเองที่เป็นวงขาว ๆ มักจะขึ้นช่วงหน้าร้อน คนที่เคยเป็นแล้วมีโอกาสเป็นซ้ำได้อีก จึงต้องระวังไม่ให้ร่างกายอับชื้น และอาบน้ำฟอกสบู่เช้าเย็น
 
 
ส่วนเชื้อรากลุ่มที่น่ากลัวที่สุด เกิดขึ้นที่เนื้อเยื่อที่อยู่ลึกลงไปในเนื้อเยื่อหรืออวัยวะภายในของมนุษย์ รา ตระกูลนี้มีสองพวกคือ ตัวเชื้อราที่มีอยู่ในสิ่งแวดล้อมแต่จะก่อโรคขึ้นเฉพาะในคนที่มีระบบภูมิคุ้มกันไม่ดี เช่น เชื้อ Penicillium เชื้อCryptococus อีกพวกคือเชื้อราที่อยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ปกติแล้วมนุษย์จะไม่ไปสัมผัส จะมีโอกาสเจอเมื่อมนุษย์ประสบกับอุบัติเหตุ เช่น จมน้ำ หรือประสบภัยธรรมชาติ อย่างโคลนถล่ม สึนามิ แล้วจมน้ำครำ จมโคลน แล้วมีการสำลัก เลยรับเอาเชื้อเข้าไป
 
 
ขอบคุณข้อมูลจาก
พญ. ภรภัทร วรพงศ์
แพทย์ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางผิวหนัง โรงพยาบาลผิวหนัง อโศก